ĐÀO HOA TIỄN 桃花癣

Quách Bốc Lạc – Đường dây tư vấn tâm lý Trung Quốc
http://www.zgxl.net

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Đào hoa tiễn
Tiểu Quỳnh

Trên khuôn mặt của một số trẻ em và người trẻ tuổi có thể xuất hiện từng mảng da màu trắng nhạt hoặc đỏ nhạt, trên bề mặt bám những vảy nhỏ, đôi khi kèm theo ngứa. Do bệnh ngoài da này thường xuất hiện vào mùa xuân, khi hoa đào nở, nên dân gian gọi là “đào hoa tiễn”.

Bệnh này ảnh hưởng đến thẩm mỹ, đặc biệt gây nên những phiền muộn khó nói đối với các thiếu nữ trẻ tuổi. Một số cha mẹ thấy trên mặt con xuất hiện các mảng trắng thì cho rằng đó là “ban do giun”, biểu hiện trẻ có giun đũa trong bụng, vì vậy cho trẻ uống thuốc tẩy giun, nhưng không có hiệu quả. Thực ra, những mảng da này không liên quan đến giun đũa.

Một số thiếu nữ nghe nói mình bị “đào hoa tiễn” liền tự mua thuốc mỡ hoặc nước thuốc trị nấm để bôi. Kết quả là da bị kích ứng, đỏ và sưng, khiến bệnh càng nặng thêm.

Đào hoa tiễn thực chất hoàn toàn khác với bệnh “tiễn” trong y học, tức một dạng nhiễm nấm nông ngoài da. Nói cách khác, đào hoa tiễn không phải là bệnh nấm da.

Y học hiện nay đã chứng minh rằng đào hoa tiễn thực chất là tên gọi chung của một số bệnh ngoài da thường phát sinh vào mùa xuân, gồm ban phấn đơn thuần, viêm da tiết bã và viêm da mùa xuân. Khi điều trị cần phân biệt từng bệnh, sau đó mới xử lý theo triệu chứng.

BAN PHẤN ĐƠN THUẦN

Sự phát sinh của ban phấn đơn thuần có thể liên quan đến các yếu tố như tiếp xúc quá nhiều với gió và ánh nắng, tiêu hóa kém, thiếu vitamin hoặc da khô.

Ban phấn đơn thuần ở mặt biểu hiện thành từng mảng có kích thước không đều. Mảng nhỏ có đường kính khoảng 1 cm, mảng lớn có thể rộng vài centimét. Trên vùng tổn thương có thể xuất hiện thay đổi sắc tố.

Các mảng có màu trắng nhạt hoặc đỏ nhạt, bờ rõ, bề mặt phủ những vảy nhỏ và hơi nhô cao.

Trong giai đoạn bệnh đang hoạt động, số lượng vảy da tăng lên; khi bệnh ổn định, vảy giảm; đến giai đoạn khỏi bệnh thì vảy biến mất.

Thông thường người bệnh không có triệu chứng rõ rệt. Một số trường hợp chỉ hơi ngứa. Sau vài tháng hoặc lâu hơn, tổn thương có thể tự lui.

VIÊM DA TIẾT BÃ VÀ VIÊM DA MÙA XUÂN

Viêm da tiết bã và viêm da mùa xuân là hai bệnh thường gặp ở vùng mặt của người trẻ tuổi và thường được gọi chung là đào hoa tiễn.

Biểu hiện của hai bệnh tương đối giống nhau, gồm những mảng ban đỏ, sẩn, vảy da hoặc vảy tiết có kích thước không đều, hình dạng không quy tắc nhưng ranh giới rõ ràng.

Tổn thương thường xuất hiện ở mặt, đôi khi có thể lan xuống cổ và các vùng khác.

Ngoài cảm giác ngứa và nóng rát với mức độ khác nhau, người bệnh còn có thể cảm thấy da khô và đau. Những triệu chứng này đặc biệt rõ rệt hơn sau khi bị gió thổi hoặc sau khi rửa mặt.

Bệnh thường xảy ra ở người có da khô hoặc người tiết quá nhiều bã nhờn. Sự phát sinh bệnh có thể liên quan đến rối loạn nội tiết, tiêu hóa kém, ăn thực phẩm có tính kích thích, thiếu vitamin, sử dụng mỹ phẩm dưỡng da kém chất lượng, tiếp xúc với gió và ánh nắng.

PHÒNG NGỪA VÀ ĐIỀU TRỊ

Đối với các bệnh được gọi chung là đào hoa tiễn, cần chú ý phòng ngừa và điều trị một cách tổng hợp.

Cần căn cứ vào nguyên nhân gây bệnh, tránh ăn các thực phẩm có tính kích thích, hạn chế tiếp xúc với gió và ánh nắng, đồng thời ngừng sử dụng các sản phẩm dưỡng da kém chất lượng.

Sinh hoạt cần điều độ; hạn chế thức ăn chứa nhiều chất béo và đường; kiêng uống rượu; ăn nhiều rau xanh tươi.

Không được tùy tiện sử dụng thuốc trị nấm để điều trị đào hoa tiễn.

Có thể uống vitamin nhóm B phối hợp và bôi thuốc mỡ lưu huỳnh 5%.

PHƯƠNG THUỐC TRUNG DƯỢC

Đương quy, Sinh địa, Phòng phong, Thiền y, Tri mẫu, Khổ sâm, Hồ ma, Kinh giới, Thương truật, Ngưu đế tử, Sinh thạch cao mỗi vị 10 g; Mộc thông, Cam thảo mỗi vị 5 g.

Sắc nước uống, mỗi ngày một thang. Trẻ em dùng một nửa liều.

Chú thích: Trong nguyên bản ghi “牛蒂子”, được phiên theo mặt chữ là “Ngưu đế tử”; đây có thể là lỗi chép của tên một vị thuốc, vì vậy cần đối chiếu bản gốc đáng tin cậy trước khi sử dụng phương.

Trường Xuân dịch