Tham khảo tư liệu:
Những bệnh nào có liên quan mật thiết với rối loạn nhịp tim?
Chứng loạn nhịp tim thường gặp nhất ở những người mắc bệnh tim, nhưng chúng cũng có thể xảy ra ở những người có tim bình thường. Về mặt lâm sàng, nó thường liên quan chặt chẽ đến các bệnh sau.
1/ Các bệnh tim hữu cơ khác nhau: Bệnh tim mạch vành, đặc biệt là nhồi máu cơ tim cấp tính, viêm cơ tim, bệnh cơ tim, suy tim, bệnh thấp khớp (phong thấp tính tâm tạng bệnh), v.v., đặc biệt dễ bị rối loạn nhịp tim.
2/ Rối loạn điện giải và tác dụng của thuốc: Tăng kali máu gặp ở bệnh nhân công năng thận bất toàn, nhiễm toan, sốc và dùng quá nhiều kali. Hạ kali máu gặp ở tình trạng đói, suy dinh dưỡng, nôn mửa, tiêu chảy, cắt ruột non, giảm lượng ăn vào và mất kali quá mức. Trong quá trình ứng dụng dương địa hoàng, nếu đồng thời xảy ra tình trạng mất cân bằng điện giải thì dễ gây rối loạn nhịp tim.
(3) Nhiễm trùng và ảnh hưởng của virus: Nhiều loại nhiễm trùng do vi khuẩn hoặc virus khác nhau có thể đi kèm với nhiều chứng rối loạn nhịp tim khác nhau. Chẳng hạn như cảm lạnh, sốt, viêm amidan, viêm họng, v.v. Một số có thể là tạm thời và có thể phục hồi sau khi loại bỏ các tổn thương nhiễm trùng, trong khi một số trở thành vĩnh viễn và khó phục hồi.
(4) Các rối loạn nội tiết khác nhau: bao gồm cường giáp và suy giáp, rối loạn chức năng tuyến thượng thận và dạng trở ngại chức năng của tuyến tụy, chẳng hạn như cường aldosteron (醛固酮), nhiễm toan do tiểu đường và hạ đường huyết tự phát, v.v., cũng có thể gây ra các chứng rối loạn nhịp tim khác nhau.
Tại sao cảm lạnh và sốt lại gây rối loạn nhịp tim?
Một số bệnh nhân thường cảm thấy “tâm hoảng” (心慌) là hoảng hốt khi bị cảm lạnh hoặc sốt, đồng thời cảm thấy nhịp tim tăng nhanh hoặc không đều. Điều này là do nhiễm virus hoặc vi khuẩn và cơ chế sinh bệnh lý của nó có tính tổng hợp.
Khi sốt, mạch và nhiệt độ cơ thể tăng song song, cứ nhiệt độ cơ thể tăng 1 độ thì nhịp tim tăng 8-10 nhịp/phút. Sự tăng nhịp tim một phần là do tác động trực tiếp của nhiệt độ cơ thể lên bộ phận điều hòa nhịp tim và một phần là do lưu lượng máu hồi lưu tăng lên.
Do đó có thể thấy cảm lạnh và sốt có thể gây rối loạn nhịp tim qua các khía cạnh sau.
1/ Khi cảm lạnh và sốt, lưu lượng máu đến tim tăng lên, nhịp tim tăng nhanh và lượng oxy tiêu thụ tăng lên, điều này có thể gây rối loạn nhịp tim ở những bệnh nhân có khả năng bù đắp của tim không ổn định và khả năng dự trữ thấp.
2/ Khi bị cảm mạo và sốt, mặc dù thể tích máu thay đổi không đáng kể nhưng lưu lượng hồng cầu từ nơi dự trữ vào máu lại tăng lên, làm tăng thể tích hồng cầu và huyết cầu (hematocrit), dẫn đến tăng độ nhớt của máu, tăng sức đề kháng của tim và xuất hiện rối loạn nhịp tim.
3/ Cảm lạnh và sốt có ảnh hưởng trực tiếp đến chức năng của tim, chẳng hạn như cảm mạo và sốt, độ bão hòa oxy trong máu động mạch toàn thân giảm và tim hoạt động trong điều kiện thiếu oxy tương đối, dễ gây rối loạn nhịp tim.
4/ Tác dụng trực tiếp của chất độc truyền nhiễm. Vi khuẩn làm tổn thương cơ tim hoặc chất độc do vi khuẩn bên ngoài tim thải ra có thể làm hỏng van tim, màng ngoài tim, dây thần kinh cơ tim và động mạch vành. Các chất độc thần kinh như bệnh bạch hầu có thể làm tổn thương các dây thần kinh ở tim, dây thần kinh ngoài tim và não. Những chất độc thần kinh này sẽ ảnh hưởng đến nhịp tim, sự dẫn truyền và phục cực của tim, dẫn đến rối loạn nhịp tim.
5/ Viêm cơ tim do virus. Virus gây tổn hại trực tiếp đến hệ thống dẫn truyền của tim và có thể gây rối loạn nhịp tim.
Nhổ răng có gây rối loạn nhịp tim không?
Khi bệnh nhân đến bệnh viện điều trị đau răng, các bác sĩ nha khoa thường hỏi: “Bạn có bị bệnh tim không? Cao huyết áp?” Tại sao lại như vậy?
Điều này là do việc nhổ răng có thể gây ra nhiều chứng rối loạn nhịp tim khác nhau, dẫn đến khởi phát bệnh tim và tăng huyết áp. Cơ chế của nó là dây thần kinh sọ thứ năm kích thích hệ thần kinh tự chủ, đồng thời liên quan đến sự hưng phấn của dây thần kinh giao cảm do bệnh nhân lo lắng, sợ hãi, giảm đau không hoàn toàn khi nhổ răng và tăng tiết catecholamine nội sinh (内源性儿茶酚胺).
Các rối loạn nhịp tim thường gặp khi nhổ răng bao gồm: nhịp tim nhanh, bao gồm nhịp nhanh xoang, nhịp thất sớm, nhịp nhĩ sớm, nhịp nhanh kịch phát và rung nhĩ; rối loạn nhịp xoang có thể gặp trong rối loạn nhịp tim chậm, có tính ranh giới chung của tâm luật v.v.
Tại sao bệnh nhân cường giáp lại bị rối loạn nhịp tim?
Bệnh cường giáp chủ yếu là do chức năng tuyến giáp tăng lên và tăng tiết thyroxine làm tăng nồng độ hormone tuyến giáp trong tuần hoàn máu. Tăng hormone tuyến giáp có thể kích thích các dây thần kinh giao cảm và tủy thượng thận, tăng nồng độ catecholamine trong máu, tăng thụ thể β-adrenergic, v.v., và hormone tuyến giáp có thể tác động gián tiếp hoặc trực tiếp lên cơ tim và mạch máu ngoại biên, làm tăng co bóp cơ tim và tăng nhịp tim. , thể tích đột quỵ tăng, mức tiêu thụ oxy tăng, lưu thông máu tăng và rối loạn nhịp tim có thể xảy ra.
Tại sao bệnh xơ vữa động mạch lại gây rối loạn nhịp tim?
Bệnh xơ vữa động mạch là một trong những bệnh phổ biến ở nước tôi. Bệnh nhân bị xơ vữa động mạch có rối loạn chuyển hóa lipid, dẫn đến lắng đọng một lượng lớn lipid ở các mảng bám ở nội mạc động mạch, dẫn đến hẹp lòng động mạch, thậm chí gây tắc nghẽn. Trong đó, xơ vữa động mạch vành là phổ biến nhất. Nếu xơ vữa động mạch vành xảy ra, lượng máu cung cấp cho tuần hoàn mạch vành sẽ không đủ, có thể dẫn đến lượng máu cung cấp cho hệ thống dẫn truyền không đủ. Bởi vì bệnh liên quan đến hệ thống dẫn truyền và làm suy yếu dẫn truyền xung động nên nó có thể gây ra nhiều chứng rối loạn nhịp tim khác nhau.
Bệnh nhân cường giáp thường biểu hiện những loại rối loạn nhịp tim nào?
Rối loạn nhịp tim ở bệnh nhân cường giáp thường biểu hiện như nhịp tim nhanh xoang, rung tâm nhĩ và các rối loạn nhịp tim khác; nếu có bệnh tim cường giáp, rung tâm nhĩ kịch phát hoặc dai dẳng, co thắt tâm nhĩ sớm và rung tâm nhĩ có thể xảy ra. Rối loạn nhịp tim như nhịp tim nhanh và cuồng nhĩ.
Biểu hiện lâm sàng của rối loạn nhịp tim ở bệnh cường giáp là gì?
Ngoài các triệu chứng của tốc độ trao đổi chất cao như thèm ăn, sụt cân, mệt mỏi, cáu kỉnh, nóng nảy, không dung nạp nhiệt, đổ mồ hôi nhiều và hiệu quả làm việc thấp, cường giáp còn có thể gây ra nhịp tim không đều, nhịp tim sớm và nhịp tim xoang. nhịp tim nhanh, rung và cuồng nhĩ kịch phát hoặc dai dẳng, và block nhĩ thất. Khi những rối loạn nhịp tim này xảy ra, bệnh nhân có thể gặp biểu hiện lâm sàng là đánh trống ngực, khó thở và nhịp tim tăng lên 90 đến 120 nhịp/phút, đặc điểm đặc biệt là nhịp tim không chậm lại trong khi ngủ. Khi khám thực thể, có thể thấy chênh lệch huyết áp ngày càng lớn và tim to ra. Trong quá trình nghe tim, âm thanh của tim tăng lên, tiếng tim đầu tiên tăng cường ở vùng đỉnh và có thể nghe thấy tiếng thổi giống gió tâm thu độ 2 đến 3 ở vùng trước tim, rõ ràng nhất ở vùng van phổi. Bệnh nhân nặng thường khó thở, khó thở, ho, ho ra đờm bọt hồng, không nằm được, phù nề 2 chi dưới, nhịp tim nhanh, rale ẩm ở đáy 2 phổi, mạch yếu. chênh lệch áp suất, v.v. Các dấu hiệu và triệu chứng kiệt sức.
Biểu hiện lâm sàng của rối loạn nhịp tim trong bệnh mạch vành là gì?
Khi bệnh tim mạch vành thỉnh thoảng xảy ra và nhịp đập sớm, thường không có triệu chứng hoặc chỉ có cảm giác hồi hộp, chóng mặt. Khi nhịp thất sớm xảy ra thường xuyên, bệnh nhân có thể gặp các triệu chứng như đánh trống ngực, khó chịu vùng trước tim, mệt mỏi và khó thở. Khám thực thể: Tiếng tim đầu tiên ở mỏm trầm và đục, nhịp tim không đều và có nhịp đập sớm. Điều này xảy ra do cung lượng tim giảm. Đau thắt ngực cũng có thể xảy ra do bị đánh sớm.
Khi nhịp tim nhanh xảy ra do bệnh tim mạch vành, bạn có thể đột nhiên cảm thấy đánh trống ngực, nhịp tim sẽ tăng lên đáng kể và trở nên đều đặn hơn. Các cơn co giật có thể kéo dài từ vài giây đến vài giờ hoặc thậm chí vài ngày và kèm theo cảm giác sợ hãi, khó chịu. Nếu nhịp tim vượt quá 200 nhịp/phút có thể khiến lượng máu cung cấp đến các cơ quan trong tim không đủ, dẫn đến tụt huyết áp, chóng mặt, buồn nôn, nôn, đau thắt ngực, ngất xỉu hoặc suy tim, thậm chí là hội chứng Albany và đột tử.
Khi bệnh tim mạch vành xảy ra rung tâm thất và rung thất, thường thấy lú lẫn, mất mạch, da không ấm, tưới máu kém rõ ràng, nếu không kịp thời khử rung tim thì thường tử vong ngay lập tức.
Khi block nhĩ thất xảy ra trong bệnh tim mạch vành, các triệu chứng lâm sàng khác nhau tùy thuộc vào mức độ block. Block nhĩ thất độ 1 có ít triệu chứng và chỉ có tiếng tim thứ nhất hơi yếu khi nghe; ở block nhĩ thất độ 2 có cảm giác ngừng tim hoặc đánh trống ngực, và có thể bỏ sót tiếng tim khi nghe tim, và xung cũng có thể bị bỏ lỡ tương ứng. Khi nhịp thất chậm, có thể bị chóng mặt, yếu sức, dễ mệt mỏi, khó thở sau khi gắng sức hoặc hoạt động quá sức, thậm chí ngất xỉu tạm thời. Trong block nhĩ thất độ 3, ngoài các triệu chứng trên, lượng máu cung cấp cho tim và não còn có thể không đủ, dẫn đến chậm phát triển tâm thần và ngất bất cứ lúc nào. Trong quá trình nghe tim thai, nhịp tim chậm và đều, từ 35 đến 40 nhịp mỗi phút, âm thanh đầu tiên của tim có cường độ khác nhau, trong một số trường hợp có thể nghe thấy “Đại pháo âm” (大炮音) tiếng đại bác.
Khi nhịp thất quá chậm hoặc ngừng tim, có thể xảy ra tình trạng mất ý thức trong thời gian ngắn. Khi ngừng tim kéo dài hơn 15 giây, hội chứng Alzheimer như ngất xỉu, co giật và bầm tím có thể xảy ra.
Lựa chọn đơn thuốc điều trị rối loạn nhịp tim do viêm cơ tim như thế nào?
Chứng loạn nhịp tim do viêm cơ tim thuộc phạm trù “tâm quý” (心悸) trống ngực” và “Hung tí” (胸痹) tắc ngực trong y học cổ truyền. Tâm quý cũng là thuật ngữ chung cho “Kinh quý” (惊悸) sợ hãi và “Chinh xung” (怔忡) lo lắng.
Nguyên nhân bên ngoài của căn bệnh này phần lớn là khí độc gây bệnh hay tà khí phong hàn, phong nhiệt từ bên ngoài xâm phạm vào cơ thể con người khi làm việc quá sức. Nguyên nhân bên trong của bệnh là do tâm huyết không đủ, âm huyết suy yếu.
Bệnh này có thể điều trị bằng y học cổ truyền được phân thành hai loại: Giai đoạn cấp tính và giai đoạn mạn tính:
1/ Giai đoạn cấp tính
①Loại hình ngoại cảm phong nhiệt
Triệu chứng: Sốt và ho đột ngột, đánh trống ngực và khó chịu, tức ngực, đau ngực, thậm chí khó thở, mệt mỏi và mệt mỏi trầm trọng hơn sau khi hoạt động thể chất, ăn ngủ đều kém, nước tiểu vàng phân khô, rêu lưỡi trắng và dày hoặc vàng mỏng, hoặc dày nhớt, mạch tế vô lực hoặc mạch kết đại. Khám nghiệm y học hiện đại cho thấy phổ enzyme của cơ tim tương đối cao, số lượng bạch cầu trong xét nghiệm máu thông thường cũng tương đối cao, trên 10.000 đến 20.000 mm3/L, phân loại là trung tính thiên cao. Những thay đổi thiếu máu cục bộ ST-T có thể được nhìn thấy trên điện tâm đồ.
Trị pháp: Thanh nhiệt giải độc, khoan hung (thoải mái lồng ngực) an tâm.
Xử phương: Ngân kiều tán gia giảm.
Kim ngân hoa 20g, Liên kiều 12g, Kinh giới 10g, Đạm trúc diệp 10g, Đại lực tử 10g, Lô căn 15g, Bản lam căn 20g, Ngư tinh thảo 20g, Toàn qua lâu 15g, Cam thảo 6g.
Khi sốt cao gia Thạch cao 30g và Thiên hoa phấn 12g, nếu ho có đờm màu vàng thì thêm Hoàng cầm 10g, Tang bạch bì 12g, Tri mẫu 10g.
② Loại hình tâm khí hư
Triệu chứng: Có tiền sử ngoại cảm từ nửa tháng đến một tháng, lại do làm việc quá sức mà phát bệnh. Các triệu chứng bao gồm tức ngực và nghẹt thở đột ngột, đau ngực, đánh trống ngực, khó thở, mệt mỏi và đổ mồ hôi, ngủ kém, chán ăn, nước tiểu trong và nhiều, phân lỏng nát, hai hoặc ba lần trong một ngày. Chất lưỡi nhạt, cạnh lưỡi có vết răng, rêu lưỡi trắng mỏng, mạch trầm tế hoặc tế mà kết đại. Khám nghiệm y học hiện đại cho thấy phổ enzyme cơ tim trong huyết thanh tăng cao. Những thay đổi thiếu máu cục bộ ST-T có thể được nhìn thấy trên điện tâm đồ.
Trị pháp: Bổ ích tâm khí, hóa trọc an thần. (补益心气，化浊安神)
Xử phương: Sinh mạch tán hợp quế chi thang gia vị.
Hồng sâm 6g, Ngũ vị tử 15g, Quế chi 12g, Bạch thược 12g, chích Cam thảo 12g, Hoàng kỳ 20g, Đại táo 10g, Sinh khương 10g, Toàn qua lâu 20g. Nếu thiên về dương khí hư, sợ lạnh chân tay lạnh gia Phụ tử 15g, Pháo khương 10g; Kèm theo chi thể phù thũng tiểu tiện ít gia Phục linh 15g, Xa tiền tử 15g, Trạch tả 12g. Xuất nhiều mồ hôi gia Long cốt 20g, Ma hoàng căn 10g, Phù tiểu mạch 15g.
2/ Giai đoạn mạn tính
① Loại hình khí âm suy yếu:
Triệu chứng: Trống ngực, khó thở, mệt mỏi và suy nhược, sắc mặt không tươi, đổ mồ hôi (tự hãn), đổ mồ hôi ban đêm (đạo hãn), miệng họng khô. Vận động nhẹ cũng làm trầm trọng thêm các triệu chứng như đánh trống ngực, khó thở và mệt mỏi. Đêm ngủ kém và chán ăn, đại tiểu tiện bình thường. Chất lưỡi hồng, rêu lưỡi ít hoặc mỏng, mạch tế nhược hoặc kết đại.
Trị pháp: Ích khí dưỡng âm, cố biểu phục mạch (益气养阴，固表复脉).
Xử phương: Sinh mạch tán hợp chích Cam thảo thang.
Tây dương sâm 6g, Mạch đông 12g, Ngũ vị 10g, Hoàng kỳ 20g, Quế chi 10g, Bạch thược 20g, A giao 15g, chích Cam thảo 10g, Sinh khương 6g, Ma nhân 10g, Sinh địa 12g, Đại táo 12g.
Phân lỏng nát khứ Ma nhân, Sinh địa (có thể gia Sinh khương, Sa nhân); Ngủ ít hay mơ gia Táo nhân 12g, Dạ giao đằng 20g; Lồng ngực phiền muộn, khó thở gia Qua lâu 15g, Giới bạch 10g, Bán hạ 10g để tuyên tí thông dương, miệng khô tệ hại về ban đêm gia Thạch hộc 15g, Thiên hoa phấn 10g để sinh tân dịch trị khát; Chán ăn khó nuốt gia Sa nhân 10g, Trần bì 12g, Mộc hương 6g để khai vị.
② Loại hình khí hư, huyết ứ.
Chủ chứng: Trống ngực và khó thở, tức ngực và đau nhói, mệt mỏi và suy nhược, đánh trống ngực và khó thở trầm trọng hơn sau khi vận động, sắc mặt tối ám, ăn kém, đại tiểu tiện bình thường; Chất lưỡi ảm đạm hoặc có ứ ban Mạch tế sáp.
Trị pháp: Ích khí, hoạt huyết, hóa trọc (益气活血化浊).
Xử phương: Sinh mạch tán hợp Đan sâm ẩm gia vị.
Đảng sâm 15g, Ngũ vị tử 10g, Mạch đông 12g, Đan sâm 20g, Đàn hương 10g, Sa nhân 10g, Xuyên khung 12g, Đương quy vĩ 15g, Huyền hồ 12g, chích Cam thảo 10g, Hoàng kỳ sống 20g, Qua lâu 20g.
Nếu chất lưỡi tím tối, đau nhói khá nặng, gia Đào nhân 10g, Hồng hoa 6g, để hoạt huyết hóa ứ. Khí hư nhiều thay Đảng sâm bằng Hồng sâm 6g; Nếu có hiện tượng nhiệt, như miệng khô, rêu lưỡi vàng, thì dùng Tây dương sâm 5g để tư âm ích khí. Ngủ kém gia Táo nhân 12g, Dạ giao đằng 20g để dưỡng tâm an thần.
Những loại thuốc thành dược có thể điều trị chứng rối loạn nhịp tim do viêm cơ tim gồm có:
Khi viêm cơ tim đến giai đoạn hồi phục và chỉ xảy ra đánh trống ngực, tức ngực, mệt mỏi và khó chịu, điện tâm đồ bình thường hoặc có ST-T thay đổi nhẹ, thiếu máu cơ tim nhẹ, rối loạn nhịp tim nhẹ, v.v., trọng tâm chính là chăm sóc điều dưỡng và chăm sóc sau. Lúc này, việc sử dụng thuốc thành dược của y học cổ truyền để điều trị là thuận tiện, tiết kiệm và đáng tin cậy.
1/ Thuốc Quy tỳ hoàn (Tế sinh phương)
Thành phần của bài thuốc: Bạch truật, Phục thần, Hoàng kỳ, Long nhãn nhục, Toan táo nhân, Nhân sâm, Mộc hương, Viễn chí, Đương quy, Cam thảo..
Công dụng: Bổ ích khí huyết, kiện tỳ dưỡng tâm.
Ứng dụng lâm sàng: Trong thời gian hồi phục của bệnh viêm cơ tim, người bệnh mệt mỏi về thể chất, ăn ít, hồi hộp, ngủ kém do suy nghĩ quá nhiều, căng thẳng đầu óc.
2/ Thuốc Bá tử dưỡng tâm hoàn (Thể nhân vị biên)
Thành phần của bài thuốc: Bá tử nhân, Cẩu kỷ tử, Mạch đông, Đương quy, Thạch xương bồ, Phục thần, Huyền sâm, Thục địa hoàng, Cam thảo.
Công dụng: Dưỡng tâm an thần, bổ thận tư âm.
Ứng dụng lâm sàng: Có thể dùng cho những bệnh nhân viêm cơ tim giai đoạn cuối, tim đập nhanh dai dẳng, mất ngủ, hay quên đổ mồ hôi đêm do lượng máu cung cấp không đủ.
3/ Thiên vương bổ tâm đan (Nhiếp sinh bí phẫu)
Thành phần của bài thuốc: Sinh địa, Nhân sâm, Đan sâm, Huyền sâm, Phục linh, Ngũ vị, Viễn chí, Cát cánh, Đương quy thân, Thiên đông, Mạch đông, Bá tử nhân, Toan táo nhân.
Công dụng: Tư âm dưỡng huyết, bổ tâm, an thần.
Ứng dụng lâm sàng: Dùng cho người bệnh viêm cơ tim, dễ bị âm hư trong thời kỳ hồi phục, bồn chồn và ít ngủ, hồi hộp và mệt mỏi, phân khô cứng; Chất lưỡi đỏ ít rêu, mạch tế sác.
4/ Thuốc Bổ trung ích khí (Tỳ vị luận)
Thành phần của bài thuốc: Nhân sâm, Hoàng kỳ, Bạch truật, Trần bì, cứu Thăng ma, Sài hồ, Đương quy.
Công dụng: Bổ trung ích khí, thăng dương cử hãm.
Ứng dụng lâm sàng: Có thể dùng cho bệnh nhân hồi hộp, mệt mỏi, thiếu sức, ăn ít trong thời kỳ viêm cơ tim hồi phục.
5/ Sinh mạch ẩm dạng nước uống (Nội ngoại thương biện cảm luận)
Thành phần: Nhân sâm, Mạch đông, Ngũ vị tử.
Công dụng: Ích khí sinh tân, liễm âm chỉ hãn..
Ứng dụng lâm sàng: Dùng cho bệnh nhân khí âm lưỡng hư viêm cơ tim trong thời kỳ hồi phục có các chứng trạng như hồi hộp, yếu sức, khó thở, tự hãn, miệng khô, mạch tế, ít rêu lưỡi. đang trong giai đoạn hồi phục của bệnh viêm cơ tim.
Lương y Trường Xuân