Tài liệu tham khảo:
X Hội Chứng là gì và các tiêu chuẩn cần có để chẩn đoán X Hội Chứng?
Năm 1973, Kemp đã đặt tên cho dạng đau thắt ngực có cơn do vận động điển hình nhưng khi chụp mạch vành lại cho kết quả bình thường là “X Hội Chứng”, còn gọi là “đau thắt ngực vi mạch”. Lâm sàng, bệnh nhân chủ yếu biểu hiện cơn đau ngực cấp tính với đặc điểm đau thường giống như đau thắt ngực do vận động: Cơn đau âm ỉ hoặc cảm giác siết chặt ở vùng sau xương ức hoặc vùng trước tim, có thể lan ra vai trái, cánh tay, cổ hoặc vùng họng. Sau khi nghỉ ngơi và đặt nitroglycerin dưới lưỡi trong vài phút, cơn đau thường giảm bớt. Trong lúc cơn đau, điện tâm đồ cho thấy các thay đổi thiếu máu kiểu ST–T, siêu âm tim phát hiện bất thường vận động đoạn của thất trái, tưới máu cơ tim không đồng đều và giảm EF. Tuy nhiên, một số bệnh nhân có cơn đau kéo dài đến hơn nửa giờ và hiệu quả của nitroglycerin không tốt, nhưng tiên lượng chung thường tốt. Cũng có một bộ phận bệnh nhân có cơn đau không điển hình, biểu hiện là cơn đau âm ỉ kéo dài, gây khó khăn đáng kể trong việc chẩn đoán. Nhóm bệnh nhân này chủ yếu là do khả năng giãn nở dự trữ của động mạch vành nhỏ giảm hoặc do co thắt dẫn đến thiếu máu cơ tim, sau đó được kích thích bởi yếu tố vận động.
Phạm vi lâm sàng của X Hội Chứng rất rộng; nhằm giới hạn chẩn đoán hội chứng này cho những bệnh nhân có rối loạn chức năng giãn nở và co bóp của động mạch vành nhỏ, trong lâm sàng cần phải áp dụng các tiêu chuẩn chẩn đoán nghiêm ngặt hơn. Hiện nay, các tiêu chuẩn chẩn đoán thường được sử dụng như sau:
Khi đủ đủ năm tiêu chuẩn trên, chẩn đoán X Hội Chứng trong lâm sàng có thể được xác nhận. Tiêu chuẩn này nhấn mạnh tính dương tính của thử nghiệm vận động; tuy nhiên, đối với một số bệnh nhân có chụp mạch vành bình thường, có cơn đau thắt ngực điển hình mà không có bằng chứng khách quan của thiếu máu cơ tim, việc dựa vào thử nghiệm vận động để chẩn đoán rõ ràng sẽ đánh giá thấp tỷ lệ phát sinh của X Hội Chứng. Do trình độ hiểu biết hiện nay về X Hội Chứng còn hạn chế, chẩn đoán lâm sàng đối với những bệnh nhân có kết quả thử nghiệm vận động âm tính vẫn gặp một số khó khăn và cần được nghiên cứu, khám phá thêm trong tương lai.
Ly Trường Xuân